Artificiële intelligentie, justitie en veiligheid

Abstract

Wat is artificiële intelligentie (AI)? Welke maatschappelijke ontwikkelingen spelen er rond AI? En hoe raken deze ontwikkelingen het werkterrein van justitie en veiligheid? Om in het AI-narratief de juiste accenten te kunnen plaatsen, staan drie aandachtspunten in dit themanummer van Justitiële verkenningen centraal. In de eerste plaats hebben wij gezocht naar evenwicht tussen enerzijds de beloften die AI biedt voor een rechtvaardiger en veiliger samenleving, en anderzijds de risico’s die ermee verbonden zijn en de manieren waarop deze risico’s beperkt kunnen worden. Beide kanten van de medaille komen expliciet aan de orde in verschillende artikelen. In de tweede plaats is gekozen voor een accent op de actualiteit. De bijdragen gaan vooral over lopend onderzoek en over AI-toepassingen die nog volop in ontwikkeling zijn. De auteurs beschrijven ook minder succesvolle ervaringen en de lessen die daaruit getrokken kunnen worden. Ook richten velen de blik vooruit door toekomstige ontwikkelingen te verkennen. In de derde plaats staan vooral praktijkgerichte toepassingen van AI op de voorgrond. We hebben daarbij getracht om uiteenlopende sectoren en organisaties in de strafrechtketen en het veiligheidsdomein te bestrijken, waaronder gemeenten, de politie, de Koninklijke Marechaussee en de forensische zorg. INHOUD Inleiding Marc Schuilenburg en Melvin Soudijn - AI-criminaliteit: een verkenning van actuele verschijningsvormen Wouter Landman - Samenwerken met politiemachines. Politievakmanschap in het tijdperk van artificiële intelligentie Jorrit Bootsma en Mariel van Staveren - Op verkenning in de digitale frontlinie: de mogelijke toepassingen van kunstmatige intelligentie bij de Koninklijke Marechaussee Margriet Mutsaers en Maaike Kempes - Wat kan artificiële intelligentie betekenen voor de kwaliteit van de forensische advisering? Emmeke Veltmeijer, Erik van Haeringen en Charlotte Gerritsen - Geautomatiseerde herkenning en voorspellen van emoties voor crowdcontrol: kansen en risico’s Gabriele Jacobs, Friso van Houdt, ginger coons, Max van Meerten en Tijn Kuyper - Democratische uitdagingen van AI-toepassingen in het Living Lab Scheveningen Marc Steen - Ethische aspecten bij het ontwikkelen en toepassen van AI. Een methode voor reflectie en deliberatie Martijn Wessels, Jeroen van Rest, Liisa Janssens, Jesper van Putten en Ron Boots - Is meer écht wel beter? Technische, organisatorische en juridische overwegingen bij het opschalen van AItoepassingen binnen het veiligheidsdomein Summaries