Drugsgerelateerde corruptie op Schiphol en in de Rotterdamse haven

Abstract

Dit onderzoek richt zich specifiek op corruptie in relatie tot drugscriminaliteit en niet in relatie tot andere vormen van criminaliteit die kunnen worden bevorderd door corruptie, zoals fraude, witwassen en terrorisme. Er wordt vooral gericht op de corruptie die tot doel heeft drugshandel te faciliteren (bijvoorbeeld wat de waargenomen kwetsbaarheden zijn voor publieke en private actoren om te worden gecorrumpeerd om drugshandelactiviteiten te vergemakkelijken). Onderzoeksvragen: Welke kenmerken maken de luchthaven Schiphol en de Rotterdamse haven aantrekkelijk of juist onaantrekkelijk voor het optreden van ambtelijke en niet-ambtelijke corruptie in relatie tot drugsgerelateerde criminaliteit? Wat zijn de belangrijkste corruptiedreigingen in de mainports Schiphol en de Rotterdamse haven in relatie tot de drugsgerelateerde criminaliteit en de bedrijven of individuen die deze faciliteren? Hoe schatten experts de potentiële impact in van de grootste corruptiedreigingen voor de mainports Schiphol en de Rotterdamse haven? Waaruit bestaat het beleidsinstrumentarium voor de preventie en repressie van corruptie in de twee mainports? Hoe beoordelen experts de weerbaarheid van het beschikbare beleidsinstrumentarium ter preventie en repressie van de grootste corruptiedreigingen op de luchthaven Schiphol en in de Rotterdamse haven? En wat verwachten experts over de mate waarin het huidige beleidsinstrumentarium de mogelijke impact van deze dreigingen daadwerkelijk tegengaat? Missen zij bij de uitvoering van de opsporing, handhaving en toezicht ook beleidsinstrumenten? Welke risico’s ten aanzien van de mainports blijven er over wanneer de potentiële impact van de corruptiedreigingen wordt afgezet tegen de weerbaarheid van het in Nederland beschikbare beleidsinstrumentarium ter preventie en repressie van corruptie? Welke corruptierisico’s zijn in de twee mainports nog niet gesignaleerd maar zouden in de toekomst actueel kunnen worden? Welke nog niet geïmplementeerde beleidsinstrumenten zouden kunnen bijdragen aan de repressie van ambtelijke en niet-ambtelijke corruptie of van de corruptie die mogelijk in de nabije toekomst gaat spelen ten aanzien van drugsgerelateerde criminaliteit op de luchthaven Schiphol en in de Rotterdamse haven? Is er casuïstiek bekend van verschuivingen in corruptiedreigingen als gevolg van het optreden van een verplaatsingseffect (‘waterbedeffect’), waarbij een verhoogde weerbaarheid tegen een dreiging (door versterking van het beleidsinstrumentarium) heeft geleid tot het actueel worden van een andere dreiging? Wat kan worden geconcludeerd over de toepasbaarheid en de meerwaarde van de methodiek voor nationale risicobeoordeling (NRA) op het gebied van corruptiedreigingen op specifieke locaties zoals de twee onderzochte mainports? INHOUD Inleiding en achtergrond Methodologie Contextkenmerken die de twee mainports aantrekkelijk of juist onaantrekkelijk maken voor corruptie Bevindingen voor Schiphol Bevindingen voor de haven van Rotterdam Conclusies en discussie Bronnen

Given the recent focus on corruption in the ports of Rotterdam and Schiphol, and the concern that there is no overall picture of corruption risks and available policy tools to counter this threat, the House of Representatives requested the government to set up a new and independent scientific study into the possible vulnerabilities in the integrity policies of organisations involved in supervision, enforcement, detection and regulation/licensing (the so-called ‘THOR organisations’) in the two main ports. One of the main objectives of this study is to test whether the methodology can meaningfully contribute to identifying potential corruption threats at the Netherlands’ largest main ports. Additionally, the study aims to accomplish the following objectives: a) contextualise potential characteristics of the main ports that may make them vulnerable to corruption; b) identify the greatest risks for each port; c) assess the potential impact of these risks and develop policies to prevent and suppress corruption; and d) identify potential risks that may become reality in the future and explore policy tools to mitigate these future risks. This research has focused exclusively on corruption in the context of drug-related crime. We have defined corruption as 'the abuse of [...]conferred powers for personal gain'.