• Psychologische inzichten in maatschappelijk (on)wenselijk gedrag - Sexting, voetbalvandalisme, winkeldiefstal, digitale geschiloplossing, en woonoverlast nader beschouwd

      Nohlen, H.U.; Harreveld, F. van (Universiteit van Amsterdam - Faculteit Psychologie, 2017)
      Om het gebruik van gedragskennis te vergroten en effectief in te zetten is in dit rapport gekeken naar sociaal-psychologische kennis die bij kan dragen aan het stimuleren van rechtmatig gedrag op vijf gebieden: 1. Online seksueel getinte communicatie bij jongeren; 2. Voetbalvandalisme; 3. Winkeldiefstal door eigen personeel; 4. Effectieve digitalisering van geschiloplossing; 5. Woonoverlast. De huidige inventarisatie van de beschikbare kennis is bedoeld als wegwijzer voor het stimuleren van beleid dat wettelijk gedrag bevordert en onwettelijk gedrag zo veel mogelijk probeert te voorkomen. INHOUD: 1. Algemene inleiding 2. Online seksueel getinte communicatie 3. Voetbalvandalisme 4. Winkeldiefstal door eigen personeel 5. Digitale geschiloplossing 6. Woonoverlast 7. Samenvatting en conclusies
    • Recht en moraal

      Unknown author (WODC, 1993)
      Met de suprematie van het wetenschappelijk denken, waarin ratio en empirische waarneming de enige geldige criteria worden geacht, heeft de moraal sterk aan kracht ingeboet. Het primaat van de wetenschap heeft bovendien, via de technologie, geleid tot een voorheen ongekende welvaart en deze heeft op haar beurt het individualiseringsproces in gang gezet. De vroegere inbedding van het individu in de gemeenschap, heeft plaatsgemaakt voor een directe afhankelijkheid van het individu van de staat. Aangezien de materiele functies van de gemeenschap zijn overgenomen door de staat, is het begrijpelijk dat de overheid ertoe neigt ook de morele functie van de gemeenschap over te nemen. Daarbij heeft de minister van Justitie, E.M.H. Hirsch Ballin, nadrukkelijk het voortouw genomen. Te beginnen met het beleidsplan Recht in beweging (1990) heeft de minister in tal van toespraken gewezen op de noodzaak van een revitalisering van de moraal, waarbij hij een belangrijke rol toekende aan de overheid. In verband hiermee heeft het ministerie van Justitie, in samenwerking met de ministeries van 0 & W en WVC, op 17 september 1992 een studiedag georganiseerd over de overdracht van normen en waarden in opvoeding en onderwijs, onder de titel Mores leren? Die studiedag heeft de aanleiding gevormd voor deze aflevering van Justitiele Verkenningen, die is gewijd aan het thema `Recht en moraal'.
    • Seksueel misbruik en aangiftebereidheid binnen de gemeenschap van Jehova's getuigen

      Bos, K. van den; Schiffelers, M.-J.; Bal, M.; Grootelaar, H.; Bertram, I.; Haas, S. de (medew.) (Universiteit Utrecht - Departement Bestuurs - en Organisatiewetenschap (USBO), 2019)
      De hoofdvraag die in dit onderzoek wordt gehanteerd, luidt: Welke invloed hebben de patronen, regels, gebruiken en structuren van de gemeenschap van de Jehova’s getuigen in Nederland op: a. de omgang met (vermeend) seksueel misbruik en b. de aangiftebereidheid van (vermeend) seksueel misbruik?Het onderzoek is verricht in opdracht van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum van het ministerie van Justitie en Veiligheid dat het onderzoek heeft aangevraagd naar aanleiding van een Tweede Kamermotie van Van Nispen e.a. (31015 nr. 154). Deze motie (inclusief het taalgebruik) is leidend geweest voor de onderzoeksvraag van het WODC en daarmee voor ons onderzoek.Voor het onderzoek zijn ervaringen van Jehova’s getuigen en ex-Jehova’s getuigen met seksueel misbruik, die binnenkwamen via een elektronisch contactpunt, bestudeerd. Tevens zijn er tien diepte-interviews met slachtoffers en naasten van slachtoffers uitgevoerd, heeft het onderzoeksteam gesproken met het bestuur van de Jehova's getuigen in Nederland en een vertegenwoordiger van het hoofdbestuur in de VS, heeft een dossierinzage in een Koninkrijkszaal plaatsgevonden om te kunnen beoordelen hoe dossiers worden opgebouwd en is een gesprek gevoerd met het bestuur van de Stichting Reclaimed Voices, die zich inzet voor de slachtoffers van seksueel misbruik onder Jehova’s getuigen. Aansluitend is eerder (internationaal) onderzoek over seksueel misbruik en gesloten gemeenschappen, waaronder de gemeenschap van Jehova’s getuigen, bestudeerd. INHOUD: 1. Doel en werkwijze 2. Contactpunt: aanpak en deelnemers 3. Ervaringen gedeeld via het contactpunt 4. Interviews (ex-)Jehova's getuigen 5. Interviews bestuurders 6. De data geduid: literatuuronderzoek 7. Conclusies en aanbevelingen
    • Steun voor de Nederlandse rechtsstaat onder statushouders - Identificatie, gedeelde waarden, evaluaties en institutioneel vertrouwen

      Noyon, S.M.; Meer, M. van der; Kulu-Glasgow, I.; Schans, D. (WODC, 2020)
      De afgelopen jaren zijn er veel asielmigranten naar Nederland gekomen, waarbij Syriërs en Eritreeërs de belangrijkste groepen vormen. Een groot deel van hen heeft een verblijfsvergunning asiel in Nederland gekregen. Er leven zorgen over de structurele integratie van asielmigranten, bijvoorbeeld wat betreft hun arbeidsmarktparticipatie en sociale integratie. Daarnaast zijn er ook zorgen over het draagvlak voor de Nederlandse rechtsstaat onder deze groep.Steun voor de rechtsstaat kan op verschillende manieren benaderd worden. In het huidige onderzoek is gekeken naar (1) identificatie als onderdeel van de Nederlandse rechtsstaat; (2) draagvlak voor de kernwaarden en -principes van de Nederlandse rechtsstaat; (3) evaluaties van de prestaties van de Nederlandse rechtsstaat; en (4) vertrouwen in de instanties van de Nederlandse rechtsstaat. INHOUD: 1. Inleiding 2. Steun voor de Nederlandse rechtsstaat 3. Methoden 4. Kennis van en ervaringen met de Nederlandse rechtsstaat onder statushouders 5. Steun voor de Nederlandse rechtsstaat onder statushouders 6. Discussie en conclusie
    • Syrische statushouders op weg in Nederland - De ontwikkeling van hun positie en leefsituatie

      Unknown author (SCP, 2020)
      Dit is een digitale publicatie die is opgebouwd uit verschillende, op zichzelf staande pagina’s of ‘kaarten’. Hierin brengen we in beeld hoe de positie en leefsituatie van de recent in Nederland gearriveerde Syrische statushouders zich de afgelopen jaren hebben ontwikkeld. Elke kaart behandelt een eigen onderwerp, zoals taal, gezondheid of positie op de arbeidsmarkt.De basis voor deze publicatie bestaat uit twee surveys die in 2017 en 2019 zijn gehouden onder dezelfde groep (‘cohort’) Syrische statushouders. Het gaat om het cohort Syriërs dat tussen 1 januari 2014 en 1 juli 2016 een verblijfsvergunning asiel heeft gekregen en hun kinderen en partner die als nareiziger of in het kader van gezinshereniging naar Nederland zijn gekomen.zie de digitale publicatie: Syrische statushouders op weg in Nederland
    • To Behave or not to Behave? - Een evaluatieonderzoek naar het gedragsprogramma 'Zo gaat dat hier: Behave!' voor de onderbouw van het Voortgezet Onderwijs

      Tönis, I.C.M.; Smit, H.; Zoete, J.S. de; Brabander, C.J. de; Lakerveld, J.A. van (WODC, 2010)
      Het opstellen van gedragscodes op scholen is een onderdeel van het 'Programma Geweld' in het publieke en semi-publieke domein (2008). Eén van de maatregelen is het ontwikkelen en uitvoeren van een gedragscodeprogramma op scholen voor Voortgezet Onderwijs. In 2008 is Codename Future gestart met de ontwikkeling en uitvoering van 'Zo gaat dat hier: Behave!', een programma voor de onderbouw van het VMBO, HAVO en VWO waarbij leerlingen projectmatig aan de slag gaan met het ontwikkelen van een gedragscode. Om inzicht te krijgen in de uitvoering en effecten van het programma is dit evaluatieonderzoek uitgevoerd. INHOUD: 1. Achtergrond en theoretisch kader 2. Opzet van de evaluatie 3. Onderzoeksinstrumenten 4. Uitvoering van het onderzoek 5. Leeswijzer voor de resultaten 6. Contextevaluatie: In welke context is het programma uitgevoerd? 7. Procesevaluatie: Hoe en met wie is het programma Behave uitgevoerd? 8. Productevaluatie: Wat zijn de resultaten van Behave? 9. Hoe kan de kwaliteit en de effectiviteit van het programma Behave worden beoordeeld?
    • Verboden liefdes

      Kok, J.; Mulder, J.; Verhoeven, M.; Gestel, B. van; Sterckx, L.; Priem, J.; Waaldijk, K. (WODC, 2015)
      ARTIKELEN: 1. J. Kok - Liefde met hindernissen; over ongewenste relaties in het verleden 2. Jules Mulder - De pedofiele relatie 3. M. Verhoeven en B. van Gestel - De liefjes van prostituees: pooiers of partners? 4. L. Sterckx - De Verdonk-factor? Steeds minder Turkse en Marokkaanse Nederlanders kiezen partner uit het land van herkomst 5. J. Priem - Het verbod op het neef-nichthuwelijk; opvattingen van Turkse en Marokkaanse Nederlanders 6. K. Waaldijk - Grote diversiteit en enige rechtsgelijkheid; juridische samenlevingsvormen voor paren van gelijk geslacht in Europa SAMENVATTING: De keuze van een liefdespartner is door de eeuwen heen altijd beperkt door kerkelijke en maatschappelijke zedelijkheidsnormen, die vaak ook in wettelijke verbods- en strafbepalingen tot uitdrukking kwamen. Vanaf de jaren zestig-zeventig van de vorige eeuw begon de opmars van een ‘bevrijdingsideologie’ die seksuele zelfbeschikking voor ieder individu centraal stelde en die zich afzette tegen de kerkelijke en burgerlijke moraal. Onder invloed van de tweede feministische golf en andere emancipatiebewegingen zien we in de decennia daarna grote veranderingen optreden op het terrein van de zedelijkheid: nieuwe wetgeving over abortus, echtscheiding, de legalisering van prostitutie en de erkenning van homoseksuele en lesbische relaties, uitmondend in de openstelling van het huwelijk voor partners van gelijk geslacht. Maar gaandeweg kwam er ook meer aandacht voor de blinde vlekken van het seksuele zelfbeschikkingsideaal: de commerciële exploitatie van seks, vrouwenhandel, de vaak ongelijke machtspositie van man en vrouw, seksueel geweld en misbruik, evenals de kwetsbaarheid van minderjarigen in seksuele relaties. Ook tegenwoordig worden sommige individuele partnerkeuzen maatschappelijk afgewezen en/of ontmoedigd of zelfs verboden door overheidsmaatregelen. Doorgaans niet meer vanwege een schending van de goede zeden, maar steeds vaker met de bedoeling om de zwakker geachte partij in de relatie te beschermen. Ook de bestrijding van maatschappelijke misstanden (bijvoorbeeld vrouwenhandel, dwanghuwelijken) of de realisering van andere beleidsdoelen (bijvoorbeeld beperking van immigratie) speelt hierbij een rol. In dit themanummer worden verscheidene typen van deze ‘Verboden liefdes’ behandeld.
    • Verkenning beleidsexperimenten lokale veiligheid - Inzet van psychologische inzichten ter voorkoming van uitgaansoverlast

      Galetzka, M.; Hoof, J. van; Vries, P. de (Universiteit Twente - Faculty of Behavioural, Management and Social Sciences, 2016)
      De onderzoeksvraag luidt: Hoe kunnen inzichten uit de gedragswetenschappen (i.c., sociale psychologie en gedragseconomie) ingezet worden ter voorkoming van uitgaansoverlast? Onder uitgaansoverlast wordt hier verstaan vernieling, agressie en aantasting van de openbare orde, waaronder geluidsoverlast en wildplassen, allemaal wanneer de gedragingen in verband kunnen worden gebracht met het bezoeken van uitgaansgelegenheden. INHOUD: 1. Inleiding 2. Indicatoren voor het ontstaan en voorkomen van uitgaansoverlast 3. Beleidsexperimenten 4. Conclusies