• Beginselen digitaal - Digitalisering en de beginselen van de strafrechtspleging

      Dijkstra, M.; Joosten, S.; Stamhuis, E.; Visser, M. (Open Universiteit, 2016)
      De digitalisering heeft in de strafrechtspleging al behoorlijk grote veranderingen gebracht en dat zal in de toekomst eerder meer dan minder ingrijpend worden. In het strafrecht gelden echter fundamentele juridische waarden, veelal aangeduid met de term grondbeginselen, die bij het handelen en beslissen geëerbiedigd moeten worden. Voor het uitvoeren van deze studie is de volgende vraag centraal gesteld: Door welke informatietechnologische ontwikkelingen kan het handelen/beslissen van actoren in de Nederlandse strafrechtspleging veranderen? Welke positieve en negatieve aspecten brengen deze ontwikkelingen met zich mee ten aanzien van de werking van verdragsrechtelijke en (grond)wettelijke beginselen binnen de strafrechtspleging? INHOUD: 1. Vraagstelling en aanpak 2. Het kader voor een digitale strafrechtspleging 3. De digitale stukkenstroom in de strafrechtsketen 4. De strafvorderlijke beginselen en trends in de IT 5. Conclusie en discussie
    • De rapportages 'Rechtstreeks' nader bezien

      Slotboom, A.J.J. (WODC, 1996)
      Het arrondissementsbestuur Arnhem heeft het WODC verzocht behulpzaam te zijn bij het vinden van een antwoord op een aantal vragen die het arrondissementsbestuur zich stelt naar aanleiding van de rapportages 'Rechtstreeks' van TerpstraTukker Organisatie Adviseurs bv. Het verzoek betreft met name 1) de conclusies c.q. suggesties die de beroepsintegriteit van de rechterlijke macht raken, met steekwoorden als partijdigheid, vooringenomenheid, willekeur en 2) de kwantificering van de conclusie dat 'de effectiviteit ruim 1,7 maal sneller kan'.
    • De rol van de rechter in de samenleving - Een aanvullend literatuuronderzoek ten behoeve van de Staatscommissie Herziening Rechterlijke Organisatie

      Lange, O.R. de (WODC, 1977)
      INHOUD: 1. Inleiding 2. De functie van het recht 3. De functie van de rechter 4. Enkele aspecten van het functioneren van de rechter 5. Vertrouwen in de rechter SAMENVATTNG: Dit literatuurrapport is bedoeld als een aanvulling op het beschrijvend literatuurrapport De rol van de rechter in de samenleving dat in oktober 1973 door het Wetenschappelijk Voorlichtings- en Documentatiecentrum (WVDC) werd uitgebracht (zie: bijlage). Het is samengesteld op verzoek van de Staatscommissie Herziening Rechterlijke Organisatie. In overleg met de Staatscommissie werd besloten zo nauw mogelijk bij de opzet van het vorige rapport aan te sluiten. De inhoud van dit rapport is dan ook beperkt tot de onderwerpen die in het vorige literatuuroverzicht zijn behandeld. Er is naar gestreefd vooral die literatuur te verwerken die nieuwe gezichtspunten toevoegde aan hetgeen in het vorige rapport is vermeld. Elke paragraaf begint met een samenvatting van de belangrijkste punten uit het vorige rapport, zodat het huidige rapport ook apart kan worden gelezen.
    • Het onderzoek ter zitting - Onderzoeksproject Strafvordering 2001: eerste interimrapport

      Groenhuijsen, M.S. (red.); Knigge, G. (red.) (Katholieke Universiteit Brabant, 1999)
      In dit boek wordt verslag gedaan van de resultaten van het eerste jaar van het onderzoeksproject Strafvordering 2001. In deze periode is studie verricht naar het onderzoek ter zitting. Op basis van een algemene beschouwing over het doel en de functie van het strafproces is een procesmodel ontwikkeld waarin de rollen van de verschillende procesactoren ten opzichte van elkaar zijn gedefinieerd. Dit model ligt ten grondslag aan de concrete voorstellen die worden gedaan tot wijziging van het procesrecht. Het gaat daarbij onder meer om de invoering van een drie sporen-proces; om de mogelijkheid minder ernstige feiten buiten de rechter om te beboeten; om de terugdringing van verstekzaken en de invoering van domiciliekeuze; om een actievere rol van de rechter met betrekking tot vormfouten en de ondervraging van getuigen; om de verbetering van de rechtspositie van getuigen en slachtoffers; om meer waarborgen met betrekking tot de onafhankelijkheid van de rechter en om een vrijer bewijsrecht.
    • Het vooronderzoek in strafzaken - Tweede interimrapport onderzoeksproject strafvordering 2001

      Groenhuijsen, M.S. (red.); Knigge, G. (red.) (Katholiek Universiteit Brabant, 2001)
      In dit boek wordt verslag gedaan van de resultaten van het tweede jaar van het onderzoeksproject Strafvordering 2001. In deze periode is studie verricht naar het vooronderzoek in strafzaken. Het voorbereidend onderzoek omvat die fasen van het strafgeding in ruime zin die voorafgaan aan de terechtzitting. In het vigerende wetboek staan daarin het opsporingsonderzoek, de voorlopige hechtenis en het gerechtelijk vooronderzoek centraal.
    • Nevenfuncties zittende magistratuur

      Eshuis, R.J.J.; Dijkhoff, N. (WODC, 2000)
      De probleemstelling van dit onderzoek luidt: Wat is de aard en omvang van binnen de zittende magistratuur (rechters en rechters-plaatsvervangers) voorkomende functiecombinaties en in hoeverre zijn die functiecombinaties  compatibel met bestaande regels en opvattingen over het uitoefenen van nevenfuncties naast rechterlijke taken? Hierbij is de kwaliteit van de inventarisatie van de nevenfuncties direct afhankelijk van de vraag hoe secuur  de registers worden bijgehouden door de rechterlijke colleges. Ook hierover zal het onderzoek duidelijkheid verschaffen. Hiertoe is een literatuuronderzoek gehouden aangaande opinies over nevenfuncties, registers en interne reglementen met betrekking tot de registratie zijn geanalyseerd, en er is een enquete gehouden onder rechters, met als centrale vraag of hun nevenfuncties juist, volledig en up-to-date waren geregistreerd. INHOUD: 1. Inleiding 2. Nevenfuncties in de literatuur 3. De geregistreerde nevenfuncties 4. Discussie
    • Notities over straftoemeting en een databank

      Schmidt, A. (Rijksuniversiteit Leiden - Faculteit der Rechtsgeleerdheid, Afdeling Recht en Informatica, 1997)
      Deze notities horen bij het IvS-project, een onderzoek naar de mogelijkheden van Informatievoorziening voor Straftoemeting. Aangenomen dat er grote verschillen bestaan bij vergelijkbare gevallen in straftoemeting, wordt geconcludeerd dat een databank een effectief instrument kan zijn voor de ondersteuning bij de straftoemeting. Aan de orde komen: context, conclusies en aanbevelingen; begrippen, regels en straffen; onafhankelijkheid en verantwoording.
    • Politie en wetenschap

      Unknown author (WODC, 1998)
      Dit keer presenteert de redactie geen nummer met onderzoeksverslagen en -analyses, maar een heus discussienummer. In zeven bijdragen wordt de samenwerking tussen politie en sociale wetenschappen aan een kritische beschouwing onderworpen. Hoewel er onmiskenbaar positieve kanten schuilen in de toenadering wetenschap — politie, zijn er wellicht ook negatieve aspecten te bespeuren. De volgende vragen zijn van belang: dreigt de wetenschapper ingekapseld te raken in het politiebedrijf? Bestaat er genoeg ruimte voor een onafhankelijke visie? Hoe ver kunnen criminologen en andere wetenschappers gaan in hun poging met de politie mee te denken en opsporingsdiensten te ondersteunen? Hebben zij voldoende oog voor de machtspositie van de politie? Een andere vraag is of de politie — ondanks de toegenomen openheid — werkelijk ontvankelijk is voor wetenschappelijke kennis en aanbevelingen. In hoeverre worden onderzoeksresultaten ook daadwerkelijk geïmplementeerd en benut? Omgekeerd kan men zich ook weer afvragen of de verwachtingen die de politie van wetenschappelijk onderzoek heeft, niet te hoog gespannen zijn.
    • Rechter en samenleving

      Huls, N.J.H.; Mevis, P.A.M.; Visscher, N.; Kwak, A.-J.; Malsch, M.; Roos, Th.A. de; Eshuis, R.; Voert, M. ter; Brenninkmeijer, A.F.M.; Nijboer, J.F.; et al. (WODC, 2003)
      ARTIKELEN: 1. N.J.H. Huls, P.A.M. Mevis en N. Visscher - De kloof tussen rechtspraak en samenleving; hoe klantvriendelijk is de rechter? 2. A.-J. Kwak - Rechterlijk gezag in het geding; over het marktplein, de ivoren toren en het glazen huis 3. M. Malsch - De leek als rechter en de rechter als leek 4. Th.A. de Roos - Burger en strafrechtspleging; is het strafrechtelijk discours passé? 5. R. Eshuis en M. ter Voert - De onafhankelijkheid en onpartijdigheid van rechters; van insiders- naar outsidersperspectief 6. A.F.M. Brenninkmeijer - De onafhankelijke en onpartijdige rechter; een internationaal perspectief 7. J.F. Nijboer - Gerechtelijke dwalingen en de rol van deskundigen; een vergelijking tussen Engeland en Nederland 8. F. van Dijk en F. Lauwaars - De zittende magistratuur in verandering; is moderniseren ook verbeteren? 9. F.C.J. van der Doelen - De politieke grenzen van de rechtspraak SAMENVATTING: Anno 2003 heeft de rechterlijke organisatie afscheid genomen van het prototype van de individualistisch opererende rechter die slechts geïnteresseerd is in een juridisch-techisch goed vonnis. De rechter van nu moet ‘produceren’, heeft regelmatig functioneringsgesprekken en moet – veel meer dan vroeger – samenwerken met collega’s. Of met deze omvorming tot een moderne organisatie de kloof met de samenleving ook gedicht is of kleiner is geworden valt echter te betwijfelen. Het lijkt alsof de rechterlijke macht meer dan ooit onder vuur ligt, getuige de veelsoortige kritiek die de laatste jaren te horen is.
    • Rechtsstatelijke waarborging van buitengerechtelijke geschiloplossing

      Bauw, E.; Kluiver, C.C. de; Simon Thomas, M.A.; Woude, W. van der; Brenninkmeijer, A.F.M.; Mourik, J. van (Universiteit Utrecht - Montaigne Centrum voor Rechtspleging en Conflictoplossing, 2017)
      Buitengerechtelijke of ook wel ‘Alternatieve’ geschiloplossing (‘ADR’) is sinds enkele decennia gestaag in opmars binnen ons rechtsbestel. In dit onderzoek staan de volgende onderzoeksvragen centraal: In hoeverre zijn de rechtsstatelijke kernwaarden onafhankelijke rechtsbescherming, legaliteit (rechtszekerheid en rechtsgelijkheid) en scheiding van machten gewaarborgd als het gaat om buitengerechtelijke geschiloplossing? Hoe zien de rechtsstatelijke ijkpunten eruit die dienen ter (verdere) versterking van de rechtsstatelijke waarborging? INHOUD: 1. Inleiding 2. Relevante rechtsstatelijke waarborgen 3. Alternatieve geschiloplossing in Nederland 4. Case Studies 5. Synthese: passende rechtsstatelijke waarborgen voor ADR?
    • Schijn van partijdigheid rechters

      Voert, M. ter; Kuppens, J. (WODC, 2002)
      De volgende onderzoeksvragen staan centraal: Hoe vaak en in welke gevallen wordt er gewraakt en met welk resultaat? Hoe vaak en in welke gevallen hebben procespartijen aanleiding gezien om een rechter te wraken zonder dat zij daadwerkelijk hebben gewraakt en waarom hebben zij ervan afgezien? Hoe vaak en in welke gevallen doen rechters een beroep op verschoning? Hoe vaak en in welke gevallen trekken rechters zich terug van een zitting vanwege schijn van partijdigheid? In hoeverre wordt een verschoningscode ter voorkoming van schijn van partijdigheid wenselijk geacht en wat moet de vorm en status van die code zijn? Welke voor- en nadelen verwacht men van een verschoningscode? Welke andere maatregelen worden onderschreven ter voorkoming van (schijn van) partijdigheid van rechters? In hoeverre worden bepaalde (neven)functies niet verenigbaar beschouwd met de functie van rechter? INHOUD: 1. Inleiding 2. Wraking 3. Verschoning en terugtrekking 4. Verschoningscode 5. Onverenigbare nevenfuncties 6. Conclusies
    • Toedeling van zaken aan en binnen gerechten (2 delen)

      Langbroek, P.M.; Fabri, M. (Universiteit Utrecht - Faculteit Rechtsgeleerdheid, 2004)
      De doelstelling van dit project is om inzicht te verkrijgen in de wijze waarop andere landen hun stelsel van rechtspraak hebben ingericht (absolute en relatieve competentie). De huidige bepalingen over relatieve competentie worden als knellend ervaren. Zij raken aan belangrijke vragen over het rechtsbestel, bijvoorbeeld betreffende toegankelijkheid, beheersmatig optimale omvang, aansluiting bij competentie ketenpartners (politie, OM, deurwaarder, advocaten). Vragen: Hoe hebben te selecteren landen hun stelsel van rechtspraak ingericht? Welke knelpunten doen zich daarbij voor? Worden deze opgelost en zo ja hoe?