• Aggression and violence, posttraumatic stress and absenteeism in penitentiaries

      Kunst, M.J.J.; Schweizer, S.; Bogaerts, S.; Knaap, L.M. van der (Tilburg University, Intervict, 2008)
      The aim of the Judicial Penitentiary Service (DJI) is to gain insight into the possible effects of aggression and violence among employees and in the factors which are at the roots of it. The DJI is especially interested in absenteeism as a possible effect of aggression and violence among employees, and in the psychological factors that play a role. The findings of this study are presented in this report.
    • Agressie en geweld

      Unknown author (WODC, 1976)
      Gewelddadige criminaliteit vormt een in de literatuur steeds terugkerend onderwerp, dat in brede kring belangstelling geniet. Een drietal hoofdvragen treedt daarbij steeds aan de orde: Wat is de omvang van deze vormen van criminaliteit en welke ontwikkelingen zijn erin te onderkennen? Wat zijn de oorzaken van de geweldsmisdrijven? Hoe kunnen deze misdrijven worden voorkomen? Deze drie punten worden in de inleiding behandeld, waarbij de aandacht toegespitst wordt op enkele specifieke soorten van geweld. Tevens wordt hierbij aandacht besteed aan de reacties vanuit diverse sectoren van de samenleving op het verschijnsel agressie. In de volgende twee artikelen wordt ingegaan op de oorzaken van geweld in een meer algemene zin. Dan volgt een artikel over de rol van alcohol bij agressief gedrag, waarna in drie artikelen ingegaan wordt op een aantal van de in de inleiding onderscheiden soorten geweld. Tot slot wordt in het laatste artikel de rol van het slachtoffer bij geweldsmisdrijven aan de orde gesteld.
    • Agressie en geweld in het veiligheidsveld - Literatuurstudie naar agressie en geweld jegens beroepsgroepen werkend onder beleidsverantwoordelijkheid van het Ministerie van Justitie en Veiligheid

      Aarten, P.; Hudepohl, M.; Lakerveld, J. van; Matthys, J.; Buiskool, B.-J. (Universiteit Leiden - Platform Opleiding, Onderwijs en Organisatie (PLATO), 2020-12-31)
      Er is een literatuuronderzoek verricht naar geweld tegen hulpverleners en andere beroepsgroepen die werken onder de beleidsverantwoordelijkheid van het ministerie van Justitie en Veiligheid. Het rapport mondt uit in conclusies over de aard en omvang van geweld en agressie tegen beroepsgroepen, de beschikbare kennis daaromtrent, de implicaties daarvan voor de praktijk, beleid en onderzoeksagenda voor de toekomst. De beroepsgroepen waarop het onderzoek zich richt zijn handhavers, te weten politieambtenaren, boa’s in de openbare ruimte en verkeersregelaars, hulpverleners, te weten ambulancemedewerkers, en dienstverleners, te weten brandweermensen, gevangenismedewerkers, medewerkers van de reclassering, medewerkers van jeugdzorginstellingen, medewerkers in de migratieketen, waaronder medewerkers van de Immigratie en Naturalisatie Dienst (IND) en asielzoekerscentra, en openbaarvervoermedewerkers. In de studie stond de volgende probleemstelling centraal: 1. Wat zijn in de literatuur beschreven beïnvloedende factoren in de context(en) (fysieke omgeving, gelegenheid, middelen gebruik, groepsdruk, anonimiteit en dader- en slachtofferprofiel) als het gaat om agressie en geweld jegens deze beroepsgroepen? 2. Wat zijn mogelijke en effectief gebleken oplossingsrichtingen (handelingsperspectieven) die kunnen leiden tot het verminderen of wegnemen van agressie en geweld jegens mensen met een publieke taak? INHOUD: 1. Inleiding, 2. Methodologie, 3. Aard en omvang agressie en geweld, 4. Factoren die leiden tot agressie en geweld, 5. Maatschappelijke ontwikkelingen, 6. Handelingsperspectieven Resultatenhoofdstuk, 7. Conclusies en aanbevelingen, 8. Literatuur.
    • Agressie en psychische stoornissen bij meisjes in justitiële jeugdinrichtingen

      Hamerlynck, S.M.J.J.; Doreleijers, Th.A.H.; Cohen-Kettenis, P.T.; Vermeiren, R.; Nauta-Jansen, L.M.C. (WODC (subsidie), 2006)
      In dit onderzoek zijn meisjes in gesloten justitiële jeugdinrichtingen (JJI) gevraagd deel te nemen aan het onderzoek. Onder andere zijn de sociaaldemografische, psychopathologische en aggressiegerelateerde kenmerken van meisjes van 12 to 18 jaari onderzocht d.m.v. dossieronderzoek, zelfrapportagevragenlijsten, een intelligentieonderzoek en een psychiatrisch interview. Meisjes in JJI’s kenmerken zich door het frequent voorkomen van psychopathologie, risicogedrag en ernstige traumata. Daarnaast blijkt de mate van agressie samen te gaan met de mate van psychopathologie en risicogedrag; civielrechtelijk geplaatste meisjes zijn in een aantal opzichten te onderscheiden van strafrechtelijk geplaatste meisjes.
    • Agressie in de inrichtingen

      Unknown author (WODC, 1982)
      Deze aflevering is gewijd aan agressie in de inrichtingen. Vooral de studiedagen T.B.R. 1981, waarin dit thema centraal stond, zijn aanleiding geweest tot het samenstellen van dit nummer. Vanuit zeer verschillende invalshoeken wordt het onderwerp hier nader belicht.
    • Agressie-incidenten in de asielopvang - Over de aard van de incidenten en ervaringen van medewerkers

      Ufkes, E.G.; Zebel, S.; Besten, A. den (Universiteit Twente - Faculteit Gedrags- en Managementwetenschappen, 2017)
      In 2015 kreeg Nederland te maken met een relatief hoge asielinstroom. De hoge asielinstroom leidde onder meer tot langere asielprocedures en ook vergunninghouders wachten hierdoor relatief lang op een sociale huurwoning. In de afgelopen maanden nam het aantal incidenten in de asielopvanglocaties (bijv. asielzoekerscentrum (azc), alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv)-opvang, noodopvang en crisisopvang) toe. Een veilige en beheersbare leefomgeving is belangrijk voor bewoners, COA-medewerkers en voor andere personen betrokken bij de asielopvang. Het is daarom belangrijk om zicht te krijgen op de aard van de incidenten en hoe ze voorkomen of effectief aangepakt kunnen worden. Daarbij is het ook van belang om inzicht te krijgen in hoeverre COA-medewerkers zich in hun dagelijkse werk toegerust voelen om de incidenten af te handelen. Om die redenen staan de volgende vragen in dit onderzoek centraal: Wat is de aard van agressie- en geweldsincidenten binnen asielzoekerscentra; In hoeverre voelen COA-medewerkers zich (on)voldoende toegerust om gewelds- en agressie-incidenten binnen COA-opvanglocaties te voorkomen of in goede banen te leiden; Hoe kunnen (nieuwe) inzichten in de toekomst helpen bij het voorkomen of effectief oplossen van agressie- en geweldsincidenten? INHOUD: 1. Inleiding 2. Literatuurverkenning 3. Analyse registratiegegevens 4. Critical incident analyse & interviews 5. Discussie en conclusie 6. Referentielijst 7. Bijlagen
    • Alcohol en criminaliteit

      Unknown author (WODC, 1980)
      Over alcohol en criminaliteit gaat het onderhavige themanummer. Dr. D. W. Steenhuis opent deze aflevering met een inleidend artikel getiteld: Alcohol, criminaliteit en Justitie: een problematische driehoeksverhouding. Na behandeling van de maatschappelijke en justitiele facetten van het alcoholprobleem gaat de auteur in op de relatie alcohol — 'gewone' criminaliteit. Hierbij wordt onder meer uiteengezet op welke (methodologische) problemen men stuit bij het onderzoeken van de relatie alcoholgebruik — crimineel gedrag. Aan het eind van dit inleidende artikel wordt aandacht besteed aan de — volgens de 3 schrijver — te belangrijke plaats die Justitie ten opzichte van de andere departementen inneemt bij het bestrijden van het alcoholprobleem. Genoemd worden o.a.: een te zware belasting van het strafrechtelijk apparaat en ook wordt een vraagteken gezet bij de effectiviteit van straffen. Gepleit wordt ten slotte voor een daadwerkelijk preventie- en ontmoedigingsbeleid, teneinde tot een zinvolle repressieve aanpak van het alcoholprobleem te komen.
    • Alcohol en uitgaansgeweld - De stand van zaken

      Lemmers, L.; Hasselt, N. van (Trimbos-instituut, 2014)
      Deze infosheet geeft op een bondige manier de stand van zaken weer rondom het thema Alcohol en uitgaansgeweld. Hoe groot is het probleem, waarom verhoogt alcohol de kans op uitgaansgeweld en wat voor beleid is effectief zijn vragen die aan de orde komen. Tot slot beschrijven we een aantal ontwikkelingen die kunnen inspireren bij het uitwerken van een lokale aanpak. Deze factsheet 'Alcohol en uitgaansgeweld' is te downloaden bij het Trimbos-Instituut. (Zie: link hiernaast)
    • Asielzoekers in het gareel? - Plan-, proces en effectevaluatie werking extra begeleiding en toezichtlocaties

      Kuppens, J.; Klein Haneveld, L.; Esseveldt, J. van; Ferwerda, H. (Bureau Beke, 2019)
      Sinds eind 2017 is het mogelijk om overlastgevende asielzoekers een maatregel op te leggen en hen te plaatsen in een zogenaamde extra begeleiding en toezichtlocatie (ebtl). De ebtl-maatregel is te beschouwen als een aanvulling op de al bestaande maatregelen die het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) kan opleggen. De ebtl-maatregel is vormgegeven als een pilot voor twee jaar en is binnen deze termijn geëvalueerd. De voor u liggende rapportage is het resultaat van deze evaluatie. De evaluatie valt uiteen in een plan-, een proces- en een effectevaluatie. Binnen de planevaluatie is gekeken wat de oorspronkelijk bedoelde doelen, doelgroep, werkzame bestanddelen en randvoorwaarden waren en is een oordeel gegeven of in vier elementen voldoende is voorzien. De procesevaluatie richtte zich op de daadwerkelijke invulling van deze elementen in de praktijk en de effectevaluatie op de daadwerkelijke resultaten van de ebtl-maatregel. INHOUD: 1. Inleiding 2. Methoden van onderzoek 3. De planevaluatie 4. Het proces achter de ebtl-maatregel 5. De effecten van de ebtl-maatregel 6. Conclusie en reflectie
    • Bedreigen en intimideren van OM- en politiemedewerkers - Een onderzoek naar frequentie, aard, gevolgen en aanpak

      Torre, E.J. van der; Gieling, M.; Bruinsma, M.Y.; Jans, M. (medew.); Linden, M. van der (medew.) (Politieacademie, 2013)
      Dit onderzoek gaat over (de omgang met) situaties waarbij burgers, politie- of OM-medewerkers bedreigen of intimideren. De hoofdvraag luidt: Wat zijn de aard, frequentie en gevolgen van bedreiging of intimidatie van medewerkers van de politie en het Openbaar Ministerie en wat is het gewenste, ondervonden en bewezen effectieve beleid om bedreigingen en intimidatie te voorkomen of de gevolgen daarvan te beperken? INHOUD: 1. Inleiding 2. Over de frequentie, aard en gevolgen 3. Over de aanpak en effectiviteit 4. Bedreigingen en intimidatie: frequentie en aard 5. Bedreigingen en intimidatie: de gevolgen 6. Bedreigingen en intimidatie: de reactie 7. Het OM: casus 8. Het OM: reflectie op de casus 9. De politie: casus 10. De politie: reflectie op de casus 11. Onderzoeksvragen: de antwoorden
    • De beheerslast van vreemdelingen in bewaring in detentiecentrum Rotterdam - Beschrijving en duiding van de periode 2015-2019

      Zebel, S.; Stel, M.; Haandrikman, M.; Hadaschik, J.; Giebels, E. (Universiteit Twente, 2021-12-30)
      Dit onderzoek heeft tot doel duidelijk te maken of de beheerslast van vreemdelingen die in bewaring zijn gesteld in het DC Rotterdam is toegenomen in de periode 2015-2019. Indien dit het geval blijkt, wordt achterhaald hoe deze toename kan worden verklaard. Blijkt er geen toename te zijn geweest in de beheerslast, dan dient dit onderzoek duidelijk te maken hoe de indicaties van de toename kunnen worden verklaard. Dat leidt tot de volgende onderzoeksvragen voor het huidige onderzoek: 1. Is de beheerslast van ingesloten vreemdelingen in het DC Rotterdam toegenomen in de periode 2015 tot en met 2019? 2. Zo ja (op vraag 1): Wat zijn de mogelijke verklaringen voor deze toename? Zo nee (op vraag 1): Hoe kunnen de indicaties van de toename van de beheerslast worden verklaard? INHOUD: 1. Inleiding, 2. Methoden van onderzoek, 3. Operationalisatie van beheerslast, 4. Beantwoording onderzoeksvraag 1: Is de beheerslast in het DCR toegenomen in de periode 2015-2019?, 5. Beantwoording onderzoeksvraag 2: Mogelijke verklaringen voor de toegenomen beheerslast in het DCR in de periode 2015-2019, 6. Conclusie en discussie.
    • Biologie en criminologie

      Buikhuisen, W.; Popma, A.; Jansen, L.M.C.; Vermeiren, R..; Doreleijers, Th.A.H.; Schutter, D.J.L.G.; Honk, J. van; Brink, W. van den; Zaalberg, A.; Kogel, K. de; et al. (WODC, 2006)
      ARTIKELEN: 1. W. Buikhuisen - Criminologie, biologie en de centrale betekenis van de amygdala 2. A. Popma, L.M.C. Jansen, R. Vermeiren en Th.A.H. Doreleijers - Antisiociaal en agressief gedrag; recente vorderingen binnen neurobiologisch onderzoek 3. D.J.L.G. Schutter en J. van Honk - De biologie van de psychopaat 4. W. van den Brink - Verslaving: een chronisch recidiverende hersenziekte 5. A. Zaalberg - Eerst soep, dan het Evangelie; over de relatie tussen voeding en gedrag 6. K. de Kogel - Oxytocine en de neurochemie van vertrouwen en verwaarlozing 7. M. Schermer - Voorspellende en preventieve criminologie; parallellen met de geneeskunde 8. Internetsites SAMENVATTING: Ruim zes jaar na het themanummer 'Biologische factoren van agressief gedrag' (2000) is er nu opnieuw een speciale aflevering over de verhouding tussen biologie en criminologie. Een belangrijke aanleiding zijn de vele onderzoeken naar biologische factoren van psychopathie, agressie, antisociaal gedrag en verslaving die sindsdien hebben plaatsgevonden. Dankzij nieuwe technieken ontwikkelt de algemene kennis over de structuur en functies van de hersenen zich in snel tempo. Ook de kennis over genetica en gen-omgevingsinteracties (epigenetica) neemt verder toe.
    • Biologische factoren van agressief gedrag

      Donker, A.G.; Hessing, D.J.; Scholte, E.M.; Ploeg, J.D. van der; Matser, D.; Doreleijers, Th.A.H.; Goozen, S.H.M. van; Engeland, H. van; Matthys, W.; Slot, N.W.; et al. (WODC, 2000)
      ARTIKELEN: 1. Drs. A.G. Donker - Het agressie-gen en andere misverstanden 2. Prof. dr. D.J. Hessing - Genetische determinanten van antisociaal gedrag; mogelijkheden en beperkingen van onderzoek 3. Dr. E.M. Scholte en prof. dr. J.D. van der Ploeg - Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD); een stoornis met vraagtekens 4. Drs. D. Matser en prof. dr. Th.A.H. Doreleijers - Antisociaal en agressief gedrag; een literatuuroverzicht van neurobiologisch onderzoek 5. Dr. S.H.M. van Goozen, dr. W. Matthys en prof. dr. H. van Engeland - Antisociaal gedrag van kinderen; een neurobiologisch perspectief 6. Prof. dr. N.W. Slot en drs. H.M.P. van Leeuwen - Behandeling van gedragsstoornissen; hoe zwaar wegen biologische factoren? 7. Dr. C.H. de Kogel - Een biopsychologische benadering van psychopathie; perspectieven voor het tbs-veld SAMENVATTING: In dit nummer worden uiteenlopende biologische benaderingen van agressief en antisociaal gedrag bij elkaar gebracht. Wat leren deze onderzoeken? Hoeveel gewicht moet je toekennen aan biologische factoren bij de verklaring van crimineel gedrag? Voor welke probleemgroepen is een biopsychologische aanpak van belang? Welke preventieve maatregelen kun je nemen op basis van die kennis? Wat vermogen medicamenten en therapieën te veranderen?
    • Copycatgedrag bij terroristische aanslagen - Een verkenning

      Bos, K. van den; Hulst, L.; Sintemaartensdijk, I. van; Schuurman, B.; Stel, M.; Noppers, M.; Graaf, B. de (medew.); Jansma, A. (medew.); Spiegel, C. (medew.); Haandrikman, M. (medew.); et al. (Universiteit Utrecht, 2021-08-20)
      Dit verkennende rapport bestudeert copycatgedrag bij terroristische aanslagen. Dit betreft gedrag dat iemand intentioneel en gemotiveerd vertoont om een bepaalde voorganger na te apen, met name een andere persoon of groep die met een terroristische aanslag in (sociale) mediaberichten de aandacht heeft getrokken. Kenmerkend aan dergelijk copycatgedrag is dat het niet rechtstreeks door een bepaalde terroristische beweging wordt aangestuurd, maar dat mensen zelf besluiten een aanslagpleger na te gaan doen. Voor dit rapport werden interviews gehouden met acht nationale en internationale experts op het gebied van copycatgedrag en terrorisme. Tevens werden twee literatuurstudies uitgevoerd. De eerste literatuurstudie was gericht op copycatgedrag bij terroristische aanslagen. De tweede literatuurstudie was gericht op copycatgedrag in andere gebieden dan terrorisme, zoals zelfdoding en schietpartijen op scholen. INHOUD: 1. Het probleem van copycatgedrag 2. De definitie van copycatgedrag 3. Bewijs voor copycatgedrag 4. Het aanpakken van copycatgedrag 5. Conclusies en aanbevelingen.
    • Crime prevention that works - the care of public transport in the Netherlands

      Andel, H. van (WODC, 1988)
      An experiment has been carried out in the Dutch public transport system to tackle fare-dodging, vandalism and aggression. On the trams and metro system the level of inspection has been increased by employing about 1.200 young people. On buses the boarding procedure has been changed. This report will briefly assess the extent to which the goals of the project have been realised in the first two years of its operation.
    • De juiste snaar - professionals met een publieke taak en de omgang met overlast, agressie en geweld als gevolg van alcohol- en/of drugsgebruik

      Ferwerda, H.; Hasselt, N. van; Ham, T. van; Voorham, L. (Bureau Beke, 2012)
      Werknemers met een publieke taak worden regelmatig geconfronteerd met agressie onder invloed van alchol en drugs. Over de rol van middelen hierin en hoe hier het beste mee zou kunnen worden omgegaan, is echter weinig bekend. De volgende vraagstelling ligt ten grondslag aan dit onderzoek: 'Wat zijn (meest) effectieve manieren voor toezichthouders, portiers, politie en andere personen met een publieke taak om door alchol en/of drugs veroorzaakte overlast, agressie, geweld te voorkomen, in te dammen en te beëindigen?' Ter beantwoording is een literatuuronderzoek uitgevoerd, zijn experts (uit wetenschap en praktijk) geraadpleegd, zijn zes jongeren die frequent uitgaan, geïnterviewd en is een expertmeeting gehouden omtrent de toekomstige aanpak van geweld onder invloed. INHOUD: 1. Een onderzoek naar geweld onder invloed 2. De literatuur over geweld onder invloed 3. Experts over geweld onder invloed 4. Geweld onder invloed te beïnvloeden?
    • De kick

      Port, M.P.J. van de; Verkaaik, O.; Boutellier, J.C.J.; Calster, P. van; Feij, J.A.; D'Hooge, R.; Schuilenburg, M.B. (WODC, 2006)
      ARTIKELEN: 1. M.P.J. van de Port - Kicken, man! Enkele aantekeningen over grensoverschrijding en hedendaagse mystiek 2. O. Verkaaik - Wat is er zo grappig aan politiek geweld? 3. J.C.J. Boutellier - Fataal vitaal: de criminologie van een vloeibare samenleving 4. P. van Calster - Naar een criminologie van het lichaam? Over angst, het nemen van risico's, belevingen en identiteit 5. J.A. Feij - De psychologie van de kick 6. R. D'Hooge - 'De verveelde aap'; kick/sensation seeking en de menselijke natuur vanuit evolutionair-psychologisch oogpunt 7. Boekrecensie M.B. Schuilenburg over 'City limits; crime, consumer culture and the urban experience' - K.J. Hayward 8. Internetsites SAMENVATTING: Er is maar weinig zo persoonlijk als het beleven van een kick. Van Dale hanteert de brede definitie - 'een aangename emotie ten gevolge van een bepaalde ervaring (...)'. Doorgaans echter wordt de kick in verband gebracht met gevoelens van opwinding, spanning en plezier die mensen beleven aan gevaar in enigerlei vorm: extreme sporten, stunts, regels overtreden, bizarre seks, bijzondere (fysieke) ervaringen opdoen, angst overwinnen en dergelijke. 'Sensation seeking' is de term die daarvoor in de psychologie wordt gebruikt. Door aandacht te besteden aan het fenomeen 'kick' wordt getracht een bijdrage te leveren aan een beter begrip van de betekenis en beleving van normovertreding en criminaliteit in de huidige tijd.
    • Geweld

      Unknown author (WODC, 1994)
      De bezorgdheid over het criminaliteitsprobleem heeft zich in de jaren tachtig vooral gericht op de 'kleine' of 'veel voorkomende' criminaliteit en lijkt zich in de jaren negentig vooral te richten op de georganiseerde criminaliteit. Deze aflevering is gewijd aan een vorm van crimineel gedrag die onderbelicht dreigt te blijven terwijl zij, zeker niet minder dan de twee bovengenoemde, sterk in omvang is toegenomen: het geweld.
    • Gezondheidseffecten van blootstelling aan stroomstootwapens (Tasers) in de context van wetshandhaving - Een systematisch literatuuronderzoek

      Dückers, M.; Baliatsas, C.; Gerbecks, J.; IJzermans, J. (Nivel, 2019)
      Er is media-aandacht ontstaan voor het gebruik van de Taser, mede in het licht van een kritisch rapport van Amnesty International en een database van persbureau Reuters. Voor de verdere besluitvorming in ons land over het mogelijk uitrollen van de Taser onder alle politie-eenheden is het van belang om te beschikken over goede kennis van de gezondheidseffecten van het stroomstootwapen. De volgende onderzoeksvragen worden in dit literatuuronderzoek beantwoord: Welke studies met voldoende wetenschappelijke kwaliteit zijn in de internationale literatuur beschikbaar over de mogelijke effecten van het gebruik van Tasers op de gezondheid?at is de waarschijnlijkheid op een ernstige verwonding, respectievelijk op ernstige complicaties van het geraakt worden door een Taser? Welke risicogroepen zijn daarbij te onderscheiden? Welke risico’s worden vastgesteld voor verwarde mensen, zwangeren, ouderen, door drugs of alcohol beïnvloede mensen, of mensen met een bestaande aandoening van het hart?elke risico’s hangen samen met de tijdsduur van de stroomstoot en met de plaats op het lichaam die wordt geraakt?elke specifieke gezondheidseffecten worden aangetoond in ieder van de orgaansystemen?
    • Het functioneren van de WUID in de praktijk - Evaluatie van de Wet op de uitgebreide identificatieplicht

      Everwijn, H.; Jongebreur, W.; Lolkema, P. (Significant, 2009)
      Op 1 januari 2005 is de Wet op de uitgebreide identificatieplicht in werking getreden. Deze wetswijziging strekte ertoe politie, buitengewoon opsporingsambtenaren en toezichthouders in het kader van hun taakuitoefening de bevoegdheid toe te kennen burgers om inzage in het identiteitsbewijs te vragen. Het doel van deze nieuwe wetgeving is het verschaffen van een instrument om de handhaving en het toezicht door de overheid over de gehele linie te ondersteunen en te versterken. De centrale probleemstelling van het onderzoek luidt als volgt: In welke mate draagt de in de wet neergelegde identificatieplicht bij aan een versterking van de rechtshandhaving en het toezicht in openbare ruimtes door ondersteuning van de taakuitoefening van opsporingsambtenaren en toezichthouders?